سیدمحمد اتابک، وزیر صنعت، معدن و تجارت، در جریان سفر به استان کرمان از ابلاغ بسته حمایتی ۷۰۰ هزار میلیارد تومانی به بانکها خبر داد. هدف از این بسته کلان، جبران کسری نقدینگی و سرمایه در گردش تولیدکنندگانی است که تحت تأثیر تغییرات سیاستهای ارزی قرار گرفتهاند. وزیر صمت همچنین با تأکید بر جایگاه استراتژیک مس در صنایع آیندهنگر مانند خودروهای هوشمند، خواستار تأسیس مرکز تحقیقات مس در کرمان و تسریع در اجرای پروژههای صنعتی برای جلوگیری از زیان اقتصادی شد.
پادزهر مالی برای مقابله با چالشهای ارزی
تأمین مالی و حفظ جریان نقدینگی، حیاتیترین چالش فعلی بنگاههای اقتصادی است. وزیر صمت در مراسم افتتاح طرحهای صنعتی کرمان، از تدوین و ابلاغ یک بسته حمایتی سنگین به ارزش ۷۰۰ هزار میلیارد تومان (۷۰۰ همت) خبر داد. این منابع مالی بهطور خاص برای حمایت از شرکتهای سهامی عام و بنگاههای کوچک و متوسط (SME) تخصیص یافته است. فلسفه وجودی این بسته، حمایت از تولیدکنندگانی است که با محاسبات سیاستهای ارزی پیشین وارد چرخه تولید شده بودند، اما تغییر ناگهانی متغیرهای ارزی، آنها را در بازپرداخت تعهدات و تأمین سرمایه در گردش با بحران مواجه کرده است.
کرمان؛ قطب هشتم ارزش افزوده و ضرورت فرآوری
آمارهای اقتصادی نشان میدهد استان کرمان جایگاه ویژهای در نقشه راه صنعتی کشور دارد. اتابک با اشاره به رتبه هشتم این استان در شاخص ارزش افزوده ملی، پتانسیلهای معدنی و صنعتی آن را منحصربهفرد توصیف کرد. با این حال، حفظ و ارتقای این جایگاه مشروط به عبور از خامفروشی است. مزیتهای معدنی نهفته در خاک کرمان تنها زمانی به ثروت واقعی و پایدار تبدیل میشود که وارد چرخه فرآوری شود. تکمیل زنجیره ارزش در این منطقه میتواند در بازه زمانی کوتاه، جهش قابلتوجهی در نرخ بازدهی اقتصادی ایجاد کند.
مقابله با پدیده “عدمالنفع” در پروژههای صنعتی
زمان، عاملی تعیینکننده در توجیه اقتصادی ابرپروژهها است. وزیر صمت نسبت به طولانی شدن پروسه اجرای طرحهای توسعهای هشدار داد و آن را عامل اصلی “عدمالنفع” دانست. طولانی شدن پروژهها نه تنها هزینههای سربار را افزایش میدهد، بلکه ممکن است تکنولوژی مورد استفاده را پیش از بهرهبرداری منسوخ کند. بر همین اساس، مسئولان شرکت ملی مس مکلف شدند تا چشمانداز توسعهای و زمانبندی دقیق پروژههای خود را شفافسازی کنند تا از اتلاف منابع ملی جلوگیری شود.
معماری آینده صنعت مس با محوریت دانش و تکنولوژی
نگاه وزارت صمت به صنعت مس، نگاهی آیندهپژوهانه و مبتنی بر مقتضیات بازارهای جهانی است. اتابک با اشاره به روند پرشتاب هوشمندسازی خودروها و توسعه خودروهای الکتریکی (EV)، افزایش تقاضا و قیمت جهانی مس را اجتنابناپذیر دانست. برای همگامی با این تحولات، صرفِ تولید فلز کافی نیست؛ بلکه باید زیرساختهای دانشی آن نیز فراهم شود. دستور وزیر مبنی بر تأسیس یک مرکز تحقیقات تخصصی مس در استان کرمان، با هدف تربیت نسل آینده متخصصان و توسعه فناوریهای بومی صادر شده است تا صنعت مس ایران در بازار رقابتی آینده حرفی برای گفتن داشته باشد.
***
تخصیص بسته ۷۰۰ همتی، واکنشی عملگرایانه به تنگنای اعتباری تولیدکنندگان در دوران نوسان ارزی است و میتواند از موج ورشکستگی واحدهای کوچک جلوگیری کند. از سوی دیگر، پیوند زدن آینده صنعت مس به صنایع هایتک (مانند خودروهای هوشمند) نشاندهنده تغییر پارادایم از “معدنکاری سنتی” به “معدنکاری هوشمند” است. موفقیت این استراتژی در گرو دو عامل است: نظارت دقیق بر تخصیص بهینه منابع مالی به تولیدکنندگان واقعی و سرعت بخشیدن به پروژههای R&D برای ارتقای کیفی محصولات صادراتی.
