محمد شیریجیان، سخنگوی بانک مرکزی، از آغاز فاز جدید و گسترده مدیریت بازار ارز و طلا با تکیه بر ابزارهای نوین مالی خبر داد. طبق تصمیمات جدید، بانک مرکزی مداخله سنگین و مستمری را در بازار اسکناس ارز با استفاده از ظرفیت شبکه بانکی آغاز میکند. همچنین راهاندازی صندوقهای جدید طلا در بازار سرمایه و عملیاتیسازی دو صندوق پروژه و درآمد ثابت ارزی در دستور کار قرار دارد. این اقدامات با هدف جذب نقدینگی، کنترل نوسانات و تامین مالی پروژههای اقتصادی اجرایی میشوند.
مداخله سنگین و مستمر در بازار اسکناس با محوریت بانکها
بانک مرکزی رویکرد خود را نسبت به بازار اسکناس ارز تغییر داده و برنامهای عملیاتی برای حضور پرقدرت در این بخش تدوین کرده است. محمد شیریجیان، سخنگوی این نهاد سیاستگذار، اعلام کرد که بانک مرکزی از ظرفیتهای گسترده شبکه بانکی کشور بهره میگیرد. این نهاد قصد دارد با روشهای نوین، به صورت گسترده، مستمر و سنگین در بازار اسکناس ارز مداخله نماید. هدف اصلی این اقدام، مدیریت نوسانات و ایجاد ثبات در بازار ارز است. جلسه هیئت عامل و کمیته مدیریت بازار ارز به ریاست رئیس کل بانک مرکزی، صبح امروز این تصمیمات را نهایی کرد. جزئیات دقیق نحوه اجرای این مداخلههای ارزی به زودی از طریق مجاری رسمی به اطلاع فعالان بازار میرسد. استفاده از شبکه بانکی باعث توزیع بهتر و دسترسی قاعدهمندتر متقاضیان واقعی به منابع ارزی میشود.
توسعه ابزارهای سرمایهگذاری طلا در بازار سرمایه
سیاستگذار پولی کشور علاوه بر بازار ارز، تمهیدات ویژهای را برای تنظیمگری بازار طلا در نظر گرفته است. بانک مرکزی ضمن تداوم روشهای قبلی مانند حراج نقدی سکه و پیشفروش، مسیرهای جدیدی را برای سرمایهگذاران باز میکند. این نهاد با همکاری سازمان بورس و اوراق بهادار، صندوقهای جدید طلا را در بازار سرمایه راهاندازی خواهد کرد. عموم مردم و سرمایهگذاران میتوانند با شرایطی جذابتر نسبت به وضعیت فعلی بازار، اقدام به خرید واحدهای این صندوقها کنند. خرید انواع اوراق بهادار منتشر شده توسط این صندوقها، ریسک نگهداری فیزیکی طلا را کاهش میدهد. طرحهای لازم برای اجرای این پروژه تهیه شده و هماهنگیهای میان دستگاهی نیز صورت گرفته است. جزئیات اجرایی و زمانبندی دقیق عرضه این صندوقها در اطلاعیههای بعدی منتشر میشود.
رونمایی از صندوقهای پروژه و درآمد ثابت ارزی
بخش سوم از بسته جدید بانک مرکزی، تمرکز ویژهای بر جذب منابع ارزی راکد و هدایت آنها به سمت تولید دارد. بانک مرکزی با همکاری سازمان بورس و اوراق بهادار، دو صندوق «پروژه ارزی» و «درآمد ثابت ارزی» را عملیاتی میکند. فعالان اقتصادی و عموم مردم میتوانند داراییهای ارزی خود شامل اسکناس، حواله و موجودی حسابهای ارزی را در این صندوقها سرمایهگذاری کنند. این اقدام دو مزیت عمده برای اقتصاد و سرمایهگذاران به همراه دارد. نخست اینکه سرمایهگذاران از سودآوری ارزی مطمئن و قابل توجه بهرهمند میشوند. دوم اینکه منابع جمعآوری شده صرف تامین مالی ارزی پروژههای ملی میشود که به ایجاد اشتغال پایدار کمک میکند. این سازوکار جدید، جریان نقدینگی ارزی را از بازارهای غیرمولد به سمت چرخه اقتصادی کشور هدایت مینماید.
***
رویکرد جدید بانک مرکزی نشاندهنده گذار از سیاستهای صرفاً کنترلی و پلیسی به سمت استفاده از ابزارهای مدرن مالی و بازار سرمایه است. تنوعبخشی به سبد سرمایهگذاری از طریق صندوقهای طلا و ارز، میتواند بخشی از تقاضای سفتهبازانه را از بازار فیزیکی به بازارهای شفاف مالی منتقل کند. تعریف صندوقهای پروژه ارزی، گامی هوشمندانه برای بازگرداندن ارزهای خانگی به چرخه اقتصاد و تأمین مالی پروژههای زیرساختی محسوب میشود. موفقیت این طرحها در گرو ایجاد اعتماد عمومی و ارائه نرخهای بازدهی رقابتی در مقایسه با بازار غیررسمی خواهد بود.
