مدیرعامل سازمان تأمیناجتماعی با اعلام هزینه ماهانه ۲۲۵ همتی این سازمان، از تدوین پیشنویس ۱۲ مادهای جهت اصلاح قوانین و مقررات برای رفع هزینههای منغیرحق خبر داد. مصطفی سالاری با اشاره به پوشش درمانی ۴۷ میلیون نفر و لزوم تأمین منابع حقوق ۵.۲ میلیون بازنشسته، تسویه مطالبات مراکز درمانی از محل بودجه جاری و اجرای طرح ادغام شعب فیزیکی در راستای تحقق تأمیناجتماعی دیجیتال را مهمترین اولویتهای تحولی سازمان برشمرد.
تدوین پیشنویس ۱۲ مادهای برای اصلاح قوانین و تراز مالی
سازمان تأمیناجتماعی برای برقراری تعادل میان منابع درآمدی و مصارف خود، برنامههای اصلاحی جدیدی را در دستور کار دارد. این سازمان طرحی شامل ۱۲ ماده قانونی را پس از رایزنی با شرکای اجتماعی تدوین کرده است. هدف اصلی این قانون، جلوگیری از ایجاد هزینههای منغیرحق برای صندوق بازنشستگی است. این پیشنویس جهت طی کردن مراحل قانونی به مراجع ذیصلاح ارسال میشود. اخلال در کارکرد این سازمان پایداری مالی کل کشور را تهدید میکند.
بار مالی ۲۲۵ همتی و جزئیات مصارف ماهانه سازمان
مدیریت مصارف در بزرگترین صندوق بیمهای کشور نیازمند تأمین منابع کلان به صورت مداوم است. این سازمان ماهانه ۱۴۰ همت برای پرداخت حقوق ۵.۲ میلیون بازنشسته و مستمریبگیر اختصاص میدهد. علاوه بر این، حدود ۴۰ همت به صورت ماهانه صرف هزینه درمان ۴۷ میلیون بیمهشده میشود. با احتساب پرداختهای مربوط به بیمه بیکاری، مجموع هزینههای سازمان به ۲۲۵ همت در ماه رسیده است. این حجم مالی معادل بودجه سالانه ۵ وزارتخانه است.
جهش تقاضای بیمه بیکاری و ثبتنام ۲۹۰ هزار نفر
شرایط خاص ناشی از بحرانهای اخیر سبب افزایش چشمگیر متقاضیان دریافت مقرری بیکاری شده است. آمار مقرریبگیران که پیش از این ۱۳۶ هزار نفر بود، با ثبتنام ۲۹۰ هزار متقاضی جدید همراه شد. وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی وظیفه احراز شرایط قانونی این افراد را بر عهده دارد. تاکنون برای ۱۹۰ هزار نفر از این متقاضیان پرونده رسمی تشکیل شده است. روند پرداخت به این افراد با سرعت بالا در حال انجام است.
اختصاص ۷۰ همت از اوراق دولتی به مطالبات مراکز درمانی
وضعیت بدهیهای دولت به سازمان تأمیناجتماعی بر اساس آخرین بهروزرسانیها به حداقل ۷۵۰ همت رسیده است. در بودجه جاری ۲۷۷ هزار میلیارد تومان بابت تأدیه دیون دولت به سازمان لحاظ شده است. بر اساس برنامهریزیها، ۷۰ همت از اوراق پیشبینیشده مستقیماً به مراکز درمانی طرف قرارداد پرداخت میشود. همچنین ۱۰۳ همت دیگر نیز جهت تسویه کامل مطالبات درمانی تا پایان ۱۴۰۴ اختصاص مییابد. کارفرمایان بخش خصوصی نیز ۲۰۰ همت به سازمان بدهکارند.
اجرای طرح بیمه متمرکز و ادغام ۵۰ شعبه فیزیکی
گذار به سمت تأمیناجتماعی دیجیتال یکی از اصلیترین محورهای برنامههای توسعهای سازمان است. در این راستا طرح بیمه متمرکز و یکپارچهسازی شعب از اواخر ۱۴۰۳ عملیاتی شده است. با اجرای این طرح، مدیریت اطلاعات بیمهشدگان به صورت متمرکز انجام میشود. تاکنون ۵۰ شعبه فیزیکی در کشور تجمیع شده و ۵۰ شعبه دیگر تا پایان سال ادغام خواهند شد. سامانه رسا نیز رسیدگی الکترونیکی به اسناد پزشکی را ممکن کرده است.
چالش سهم ۵۰ درصدی بازنشستگیهای سخت و زیانآور
ساختار خروجی منابع سازمان تحت تأثیر شدید قوانین بازنشستگی پیش از موعد قرار دارد. در حال حاضر بیش از ۵۰ درصد بازنشستگیهای این سازمان در قالب مشاغل سخت و زیانآور انجام میشود. این نسبت بالا خارج از قواعد استاندارد بیمهای و اکچوئری ارزیابی میشود. طبق آخرین آمارهای رسمی، ۲۱۳ هزار نفر در محدوده سنی زیر ۴۰ سال از این سازمان حقوق دریافت میکنند. این وضعیت نیازمند اصلاح جدی فرمولهای محاسباتی است.
تکالیف برنامه هفتم توسعه برای خروج از بنگاهداری
سازمان تأمیناجتماعی بر اساس تکالیف قانون برنامه هفتم توسعه، خروج از بنگاهداری را دنبال میکند. یکی از الزامات اصلی این اقدام، وجود ظرفیت مناسب در بازار سرمایه برای خرید سهام شرکتها است. با وجود مهیا نبودن شرایط ایدهآل بازار، سازمان آمادگی کامل خود را برای واگذاریها اعلام کرده است. قیمتگذاری شرکتهای زیرمجموعه با مسئولیت کامل و صیانت از اموال بازنشستگان انجام میشود. هدف نهایی، تبدیل داراییها به سهام غیرمدیریتی و سودآور است.
***
نشست خبری مدیرعامل تأمیناجتماعی نشان میدهد که این سازمان در یک نقطه عطف ساختاری قرار دارد. ناترازی منابع ناشی از تعهدات تحمیلی و بازنشستگیهای پیش از موعد زیر ۴۰ سال، ضرورت تصویب اصلاحات ۱۲ مادهای پیشنهادی را دوچندان میکند. با این حال، همراهی بیسابقه دولت در درج ۲۷۷ همت برای تأدیه دیون و حرکت سازمان به سمت دیجیتالیشدن، بستر مناسبی برای پایداری مالی ایجاد کرده است. تسریع در تسویه مطالبات درمانی از طریق اوراق بهادار نیز میتواند زنجیره خدمات سلامت را ارتقا دهد. موفقیت نهایی این صندوق در گرو خروج واقعی از بنگاهداری و روزآمدسازی قوانین بیمهای است.