افت شدید درآمدهای ناشی از فرآوری کنسانتره مس در کنار جهش بیسابقه و ۵۰۰ درصدی قیمت اسید سولفوریک، واحدهای ذوب مس چین را به سمت مصرف گسترده ماده معدنی پیریت (طلای ابلهان) سوق داده است. بر اساس آمارهای رسمی، واردات پیریت خام چین در چهار ماه نخست سال ۲۰۲۶ با رشد ۱۳.۵ درصدی به بالاترین سطح ۱۲ سال اخیر رسیده است. این تحول ساختاری که به دلیل سودآوری چشمگیر ۲۲۲ دلاری هر تن اسید سولفوریک رخ داده، میتواند منجر به کاهش مصرف کنسانتره و افت تولید مس تصفیهشده در بزرگترین بازار مصرف جهان شود.
افزایش تقاضای شش غول مس چین برای خرید پیریت
بر اساس گزارشهای بینالمللی، حداقل ۶ شرکت بزرگ ذوب مس در چین، از جمله گروه صنعتی جینچوان، در سال جاری حجم خرید پیریت خود را به طور چشمگیری افزایش دادهاند. این ماده معدنی که به دلیل غنای بالا در گوگرد شناخته میشود، نقشی کلیدی در فرآیند ذوب و تولید اسید سولفوریک ایفا میکند. این اقدام استراتژیک در شرایطی صورت میگیرد که صنایع ذوب مس برای حفظ حاشیه سود خود به دنبال منابع درآمدی جایگزین هستند.
جهش ۵۰۰ درصدی قیمت اسید سولفوریک تحت تاثیر خودروهای برقی
اسید سولفوریک که در گذشته تنها یک محصول جانبی و کماهمیت در فرآیند ذوب مس به شمار میرفت، طی ۳ سال اخیر رشد قیمتی بیش از ۵۰۰ درصد را تجربه کرده است. تحولات ژئوپلیتیکی و ایجاد محدودیت در عرضه جهانی گوگرد از یک سو و رشد شتابان تقاضا از سوی صنایع پیشرفته تولید باتری خودروهای برقی از سوی دیگر، محرکهای اصلی این صعود تاریخی قیمت بودهاند.
تنشهای خلیج فارس و تشدید بحران عرضه گوگرد
کارشناسان بازارهای کالایی بر این باورند که تنشهای ژئوپلیتیکی اخیر و اختلال در زنجیره صادرات گوگرد از منطقه خلیج فارس، تاثیر مستقیمی بر بازار داشته است. از آنجا که خلیج فارس سهم قابلتوجهی از تجارت دریایی گوگرد جهان را به خود اختصاص داده است، هرگونه ناامنی در این شاهراه حیاتی به تشدید روند صعودی قیمت اسید سولفوریک در بازارهای جهانی دامن میزند.
جبران زیان ۱۱۵ دلاری کنسانتره با سودآوری اسید سولفوریک
برآوردهای مؤسسه مشاورهای Oilchem نشان میدهد سود حاصل از تولید هر تن اسید سولفوریک به حدود ۱۵۰۰ یوان (معادل ۲۲۲ دلار) رسیده است. این بازدهی بالا به راحتی میتواند زیان ناشی از فرآوری کنسانتره مس در بازار نقدی را جبران کند؛ زیانی که طبق دادههای موسسه آرگوس، در هفته گذشته حدود ۱۱۵ دلار به ازای هر تن بود و انگیزهای قوی برای تغییر زنجیره تامین کارخانهها ایجاد کرد.
ثبت رکورد ۱۲ ساله در واردات پیریت به چین
دادههای گمرکی حاکی از آن است که واردات پیریت خام چین در ۴ ماه نخست سال ۲۰۲۶ با رشد ۱۳.۵ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل، به حدود ۳۹۲ هزار تن رسیده که بالاترین میزان ثبتشده در این بازه زمانی طی ۱۲ سال گذشته است. در مقابل، واردات کنسانتره مس چین در همین مدت با کاهش ۰.۸ درصدی به ۹.۹ میلیون تن رسیده و سرعت رشد تولید مس تصفیهشده را در ماه آوریل کند کرده است.
سرمایهگذاری جدید کارخانهها برای فرآوری مواد اولیه پیچیده
مدیران صنایع ذوب چین تایید میکنند که از سال ۲۰۲۶، خرید پیریت به یک روند عمومی تبدیل شده و اکنون تمرکز اصلی بر سودآوری اسید است. با این حال، به دلیل پیچیدگیهای فنی، برخی کارخانهها توانایی فرآوری این مواد را ندارند. در این میان، تعدادی از واحدهای پیشرو چینی سرمایهگذاریهای سنگینی را آغاز کردهاند تا زیرساختهای لازم برای واردات و فرآوری بیشتر پیریت را فراهم سازند.
***
چرخش استراتژیک واحدهای ذوب مس چین به سمت استفاده از پیریت، نشاندهنده یک تغییر ساختاری در اقتصاد این صنعت است که در آن ارزش محصولات جانبی بر محصول اصلی پیشی میگیرد. حاشیه سود ۲۲۲ دلاری اسید سولفوریک در مقابل زیان ۱۱۵ دلاری کنسانتره مس، نشان میدهد که پویایی بازار باتریهای برقی و چالشهای ژئوپلیتیکی عرضه گوگرد، اولویتهای تولیدی بزرگترین مصرفکننده فلزات جهان را بازتعریف کرده است. تداوم این روند و سرمایهگذاری کارخانهها در ارتقای تکنولوژیک، میتواند در بلندمدت تعادل بازار جهانی مس را با کاهش عرضه این فلز سرخ تحت تاثیر قرار دهد و جایگاه شرکتهای مجهز به این فناوری را تثبیت کند.
روابط عمومی شرکت توسعه معادن و فلزات