پتروشیمی خراسان در جریان رویداد ملی پتروفن 1404، با ارائه دستاوردی بیسابقه در تاریخ صنعت ملامین، موفق به کسب تندیس برترین نوآوری در محصول شد. این مجتمع صنعتی با حذف کامل خاک پرلیت از چرخه تولید و بومیسازی فیلترهای وارداتی، برای نخستین بار توانست از پسماند OAT، محصولات استراتژیک با خلوص بالا در مقیاس نیمهصنعتی استحصال کند. این پروژه دانشبنیان ضمن قطع ۱۰۰ درصدی وابستگی به واردات در این بخش، ارزشافزوده چشمگیری را برای سهامداران این شرکت وابسته به شستا به ارمغان آورده است.
تثبیت جایگاه پیشرو در پتروفن 1404
اختتامیه همایش بزرگ پتروفن 1404 که با حضور معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاستجمهوری و نخبگان صنعت پتروشیمی برگزار شد، صحنه درخشش شرکت پتروشیمی خراسان بود. در این رویداد که ویترین دستاوردهای فناورانه صنعت نفت و گاز کشور محسوب میشود، پتروشیمی خراسان به دلیل ارائه راهکارهای خلاقانه و عملیاتی، لوح تقدیر و مقام برترین نوآوری در محصول را از آن خود کرد. این موفقیت، جایگاه این شرکت زیرمجموعه شستا را به عنوان یکی از پیشگامان تحقیق و توسعه در صنعت پتروشیمی تثبیت کرد.
انقلاب در صنعت ملامین با حذف کامل خاک پرلیت
عیسی نوروزیپور، مدیرعامل پتروشیمی خراسان، این دستاورد را نقطهعطفی تاریخی در صنعت ملامین توصیف کرد. بر اساس توضیحات وی، متخصصان داخلی این مجتمع موفق شدند در یک اقدام جسورانه، خاک پرلیت را به طور کامل از فرآیند واحد ملامین حذف کنند. این اقدام نه تنها پیچیدگیهای فرآیندی را کاهش داده، بلکه نیاز به پارچههای فیلتر مخصوص که پیش از این کاملاً وارداتی بودند را نیز مرتفع کرده است. تیمهای مهندسی با بومیسازی پارچههای مصرفی، زنجیره تامین این بخش را کاملاً داخلیسازی کرده و ریسکهای ناشی از تحریم و نوسانات ارزی را در این خط تولید به صفر رساندند.
تبدیل پسماند OAT به محصولات استراتژیک
بخش دوم و حیاتی این پروژه، تغییر نگاه به مقوله پسماند بوده است. تا پیش از این، مواد OAT به عنوان ضایعات فرآیندی شناخته میشدند، اما اکنون با همت اداره پژوهش و فناوری پتروشیمی خراسان، این مواد به منبعی برای تولید محصولات با ارزش و خلوص بالا تبدیل شدهاند. نوروزیپور تاکید کرد که این محصولات پیش از این ۱۰۰ درصد از طریق واردات تامین میشدند، اما اکنون تولید آنها در مقیاس نیمهصنعتی آغاز شده است. این تغییر رویکرد، مصداق بارز خلق ثروت از هیچ و تبدیل هزینه دفع پسماند به درآمد فروش محصول است.
همافزایی واحدها برای تحقق اقتصاد دانشبنیان
اجرای این پروژه پیچیده، حاصل یک کار تیمی گسترده و هماهنگ میان واحدهای مختلف بوده است. واحدهای خدمات فنی، بهرهبرداری، تعمیرات و تدارکات در کنار اداره پژوهش و فناوری، زنجیرهای منسجم را تشکیل دادند تا ایده اولیه به محصول نهایی تبدیل شود. مدیرعامل پتروشیمی خراسان خاطرنشان کرد که با صنعتیسازی کامل این طرح در آینده نزدیک، بخشی از نیاز استراتژیک کشور به این محصولات مرتفع خواهد شد که این امر گامی بلند در راستای استقلال صنعتی و جلوگیری از خروج ارز محسوب میشود.
***
دستاورد اخیر پتروشیمی خراسان فراتر از یک موفقیت فنی، یک الگوی موفق اقتصادی در زمینه «مدیریت داراییهای نامشهود» و «اقتصاد چرخشی» است. تبدیل پسماند OAT به محصول نهایی، حاشیه سود شرکت را از دو جهت (حذف هزینه امحا و ایجاد جریان درآمدی جدید) افزایش میدهد. همچنین، حذف وابستگی به خاک پرلیت و پارچههای وارداتی، هزینه تمامشده محصول ملامین را کاهش داده و تابآوری شرکت را در برابر شوکهای ارزی بالا میبرد. این رویکرد نشاندهنده بلوغ مدیریتی در استفاده از پتانسیلهای تحقیق و توسعه (R&D) برای حل چالشهای واقعی اقتصادی بنگاه است.
