بیست و پنجمین رویداد «پورتفوتکنوتور» با هدف اتصال توانمندیهای شرکتهای سرمایهپذیر MSTID به نیازهای استراتژیک ناحیه نورد گرم فولاد مبارکه برگزار شد. در این نشست تخصصی، بر ضرورت بهرهگیری از فناوریهای نوین جهت کاهش هزینهها و ارتقای ایمنی در خط تولیدی که 1 میلیون تن فراتر از ظرفیت اسمی فعالیت میکند، تأکید گردید. همچنین مدل جدید «قرارداد باز» برای تسهیل همکاریها و اهمیت حیاتی دسترسی به «داده» برای بلوغ پروژههای هوش مصنوعی تشریح شد.
همگرایی استراتژیک در قلب تپنده صنعت فولاد
صندوق سرمایهگذاری خطرپذیر فولاد مبارکه (MSTID) در اقدامی راهبردی، بیست و پنجمین ایستگاه رویداد «پورتفوتکنوتور» را به ناحیه نورد گرم اختصاص داد. این ناحیه به عنوان گلوگاه حیاتی مجتمع، به صورت 24 ساعته در 7 روز هفته و 365 روز سال فعال است و نبض تولید صنعت مادر کشور به آن وابسته است. هدف اصلی این رویداد، شناسایی دقیق نیازهای فناورانه و نوآورانه این بخش و ارائه راهکارهای عملیاتی توسط شرکتهای دانشبنیان بود. علی حاجیاننژاد، مدیر ناحیه نورد گرم، با اشاره به تکامل مأموریتهای فولاد مبارکه، از عبور این مجموعه از مرحله بومیسازی صرف خبر داد. وی تأکید کرد که استراتژی کنونی، توسعه تکنولوژی و اثرگذاری بر مرزهای دانش فنی در کشور است و نورد گرم در این مسیر پیشتاز تعامل با اکوسیستم نوآوری است.
چهار رکن اصلی نیازهای فناورانه نورد گرم
مدیریت ارشد ناحیه نورد گرم، نقشه راه همکاری با شرکتهای دانشبنیان را در چهار محور کلیدی ترسیم کرد. این چهار رکن شامل «کاهش هزینههای تولید»، «ارتقای سطح ایمنی»، «پایداری عملیاتی» و «توسعه تکنولوژی» است. با توجه به اینکه ناحیه نورد گرم هماکنون حدود 1 میلیون تن بالاتر از ظرفیت اسمی سالیانه خود تولید میکند، هرگونه توقف کوتاه میتواند زنجیره تولید کل مجتمع را مختل کند. از این رو، مدیران این ناحیه برای شرکتهای دانشبنیانی که بتوانند با درک این حساسیتها، راهکارهای با ضریب اطمینان بالا ارائه دهند، فرش قرمز پهن کردهاند. نیازهای اعلام شده طیف وسیعی از بازرسی و کنترل، شبیهسازی اپراتوری، دوقلوی دیجیتال، تا کاهش فرسایش تجهیزات را در بر میگیرد.
تسهیلگری در همکاری با مدل «قرارداد باز»
محمدرضا ممتاز، معاون سرمایهگذاری و راهبری شرکتهای MSTID، از رونمایی قریبالوقوع مدل همکاری جدید خبر داد. بر اساس مدل «قرارداد باز» (Open Contract) که به زودی میان گروه فولاد مبارکه و صندوق امضا میشود، فرآیند بوروکراتیک همکاریها به حداقل رسیده و سرعت اجرای پروژهها به طرز چشمگیری افزایش مییابد. وی همچنین به ایجاد 10000 مترمربع زیرساخت نوآوری در دانشگاههای کشور اشاره کرد که بستر لازم برای حل مسائل صنعت را فراهم کرده است. ممتاز تأکید کرد که استفاده از ظرفیت شرکتهای پورتفوی صندوق، امنترین و سریعترین مسیر برای رفع چالشهای تکنولوژیک ناحیه استراتژیک نورد گرم محسوب میشود.
رژه فناوریهای پیشرفته؛ از رباتیک تا هوش مصنوعی
در بخش ارائه توانمندیها، نمایندگان شرکتهای سرمایهپذیر MSTID راهکارهای خود را عرضه کردند. شرکت «کاوش مکانیزه فنآور» در حوزه رباتهای بازرسی، «پناپ» در اتوماسیون صنعتی و «ویرا ژرف کویر» در زمینه پهپاد و پردازش تصویر به معرفی خدمات خود پرداختند. همچنین شرکتهایی نظیر «دیده رایان صنعتی اصفهان» با سامانههای کنترل عیوب، «منشور فناوری آریان» با تکنولوژی واقعیت افزوده (AR/VR) و «هوشمند چابک اسپادان» با رباتهای صنعتی، آمادگی خود را اعلام کردند. زنجیره این توانمندیها با حضور «بهین پایش صبا» در پایش وضعیت، «فناور فرتاک اسپادانا» در کنترل هوشمند، «هوشیار صنعت اسپادانا» در ابزار دقیق و «مگاشید» با پلتفرم اینترنت اشیاء صنعتی (IIoT) تکمیل شد.
داده؛ اکسیژن حیاتی برای بلوغ هوش مصنوعی
سعید حسنپور، معاون توسعه و نوآوری MSTID، بر تغییر رویکرد از پروژههای «عرضهمحور» به «تقاضامحور» تأکید کرد. وی با اشاره به اقبال عمومی به هوش مصنوعی، شرط اصلی بلوغ و موفقیت این طرحها را دسترسی به «دادههای واقعی صنعت» دانست. به گفته وی، بدون داده، پروژهها در سطوح اولیه باقی میمانند. در همین راستا، حمیدرضا نظری، مدیر واحد نوآوری دانشگاهی، از اعطای گرنت به 1852 پایاننامه و برگزاری 140 جلسه تخصصی با دانشگاهیان خبر داد. وی افزود که اگر تیمهای نوآور امکان بازدید میدانی و دسترسی به دادهها را داشته باشند، صندوق MSTID آمادگی اختصاص گرنتهای ویژه و سطح بالاتر را برای حل مسائل واقعی فولاد مبارکه دارد.
***
رویداد پورتفوتکنوتور بیست و پنجم، نشاندهنده گذار فولاد مبارکه از مدلهای سنتی تحقیق و توسعه (R&D) به مدلهای نوآوری باز (Open Innovation) است. تمرکز بر ناحیه نورد گرم که با فشار عملیاتی بیش از ظرفیت اسمی کار میکند، نشان میدهد که افزایش بهرهوری دیگر با روشهای سختافزاری صرف امکانپذیر نیست و نیازمند دخالت هوش مصنوعی و اتوماسیون پیشرفته است. استفاده از مدل «قرارداد باز» هزینههای مبادلاتی (Transaction Costs) را کاهش داده و ریسک سرمایهگذاری در فناوریهای هایتک را برای طرفین تعدیل میکند. این همافزایی، ضمن بومیسازی تکنولوژی، امنیت خطوط تولید را در برابر تحریمهای فناورانه تضمین میکند.
