رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار ایران از ورود اوراق امتیاز معدن به بازار سرمایه از هفته آینده خبر داد و خواستار عرضه سهام شرکت ملی نفت ایران با الگوی شرکت آرامکو شد. حجتاله صیدی در آیین آغاز معاملات تابستانی بورس اعلام کرد که مجوزهای اوراق با درآمد ثابت ارزی نهایی شده و برنامهریزی برای عرضههای اولیه شرکتهای بزرگ طی هفتههای آینده صورت گرفته است. سازمان بورس اولویتهای خود را تا پایان تابستان بر بهبود حکمرانی شرکتی، ساماندهی سهام عدالت و شفافسازی برنامه بازسازی بنگاههای اقتصادی متمرکز میکند.
ورود ابزارهای جدید مالی و آغاز معاملات اوراق امتیاز معدن
توسعه ابزارهای نوین مالی به عنوان یکی از راهکارهای اصلی رونق بازار سرمایه در دستور کار قرار دارد. با پیگیریهای انجامشده، اولین مجوزهای مربوط به اوراق با درآمد ثابت ارزی نهایی گردید و اقدامات اولیه اجرای آن توسط بانکهای ملی و ملت عملیاتی شد که این ابزار نقشی کلیدی در مدیریت همزمان بازار سرمایه و بازار ارز ایفا میکند. در کنار این اقدام، اوراق امتیاز معدن نیز طراحی شده است و معاملات آن از هفته آینده رسماً در بورس آغاز میشود تا مسیر جدیدی برای تأمین مالی بخش معدن کشور گشوده شود.
عرضه شرکتهای بزرگ و الگوبرداری از آرامکو در بازار سرمایه
برنامهریزی جامعی برای پیشبرد فاز رونق در هر ۴ بورس کشور تدوین شده است که در گام نخست آن، عرضههای اولیه شرکتهای بزرگ و ساختاری در دستور کار قرار دارد و این عرضهها طی هفتههای آینده اجرایی میشوند. یکی از درخواستهای کلیدی و راهبردی بازار سرمایه از دولت، تشویق و هدایت شرکتهای بزرگ جهت عرضه سهام در بورس است؛ به طوری که شرکت ملی نفت ایران بتواند با الگوبرداری از ساختار و مدل عرضه شرکت آرامکو، بخشی از سهام خود را در بازار سرمایه به متقاضیان و سرمایهگذاران عرضه کند.
شفافیت عملکرد بنگاهها و تدوین برنامه بازسازی پس از جنگ رمضان
صنایع و نهادهای مالی بورس با وجود تحمل خسارتها و مشکلات عدیده ناشی از تحولات اخیر، گزارشهای عملکردی مطلوبی را ارائه دادند تا روند بازگشت تولید به مدار اصلی تسریع شود. برنامه عملیاتی بازسازی بنگاههای آسیبدیده به طور کامل تدوین شد، اما مطالبه و سوال اصلی فعالان بازار سرمایه، مشخص شدن زمان دقیق بازگشت این شرکتها به سطح تولید پیش از جنگ رمضان است. بازار سرمایه در حال حاضر خواهان انتشار و تبیین برنامههای شفافتر و دقیقتری در خصوص روند بازسازی این صنایع است.
ارتقای حکمرانی شرکتی و تعیین تکلیف سهام عدالت تا پایان تابستان
پیگیری جدی برای برگزاری منظم مجامع شرکتها تا پایان شهریور سال ۱۴۰۵ ادامه دارد و خروجی و گزارشهای حاصل از این مجامع به افزایش شفافیت و بهبود کلی وضعیت بازار کمک شایانی میکند. از سوی دیگر، ساماندهی سهام عدالت به عنوان یکی از اولویتهای اصلی و اساسی سازمان بورس مطرح است؛ به نحوی که سازمان بورس آمادگی کامل خود را برای اجرای دستورالعمل ساماندهی سهام عدالت اعلام کرد و انتظار میرود این طرح بزرگ تا پایان تابستان جاری به مرحله اجرا برسد.
ضرورت مدیریت ناترازی انرژی و تأمین پایدار گاز صنایع تولیدی
بنگاههای اقتصادی و تولیدی حاضر در بورس دغدغهها و نگرانیهای جدی در خصوص ناترازی انرژی دارند که بر روند تولید آنها اثرگذار است. درخواست رسمی سازمان بورس از مراجع ذیربط این است که با مدیریت بهینه مصرف، اولویت اصلی تأمین انرژی به ویژه گاز به بنگاههای تولیدی و صنعتی اختصاص یابد. هرچند اعمال اینگونه سیاستهای حمایتی دشواریهای خاص خود را دارد، اما شهروندان با درک عمیق از اهمیت حیاتی بنگاههای تولیدی در اقتصاد کشور، همراهی لازم را در مدیریت مصرف خواهند داشت.
***
اقدام اخیر سازمان بورس در معرفی ابزارهای مالی جدید مانند اوراق امتیاز معدن و اوراق ارزی، نشاندهنده چرخش هوشمندانه به سمت تنوعبخشی به ابزارهای تأمین مالی و جذب سرمایههای سرگردان است. پافشاری بر عرضه شرکتهای بزرگی چون شرکت ملی نفت ایران بر اساس الگوی بینالمللی آرامکو، میتواند عمق بازار سرمایه ایران را به طور چشمگیری افزایش دهد و قفل تأمین مالی کلان را باز کند. با این حال، موفقیت کامل این سیاستها و بازگشت پایدار بورس به مدار رونق، مستلزم پاسخگویی دقیق به دو چالش عمده یعنی شفافسازی زمانبندی بازسازی صنایع آسیبدیده و رفع ناترازی انرژی بنگاههای تولیدی است. پایداری گزارشهای عملکردی شرکتها نشان میدهد که پتانسیل جهش در بازار وجود دارد، مشروط بر اینکه اولویت تأمین انرژی صنایع بورسی در بالاترین سطح حاکمیت اقتصادی کشور تضمین شود.