سازمان تأمین اجتماعی در سال ۱۴۰۴ با بهرهگیری از ۴۰۸ مرکز درمانی ملکی، خدمات گستردهای را در دو بخش سرپایی و بستری به جامعه هدف ارائه داد. در این سال، بالغ بر ۱۵۲ میلیون و ۵۳۸ هزار مورد مراجعه سرپایی به ثبت رسید که بیش از ۶۹ میلیون مورد آن مربوط به ویزیت پزشکان بوده است. همچنین بخش بستری این سازمان با توسعه ظرفیت به ۹۵۳۰ تخت فعال، پذیرای افزون بر ۹۰۵ هزار بیمار در سراسر کشور بود که نشاندهنده رشد شاخصهای خدماتی این نهاد بیمهگر است.
توسعه زیرساختهای درمانی و افزایش تختهای فعال بخش بستری
سازمان تامین اجتماعی برای پاسخگویی به نیازهای درمانی جامعه تحت پوشش، ظرفیتهای فیزیکی خود را در بخش بستری ارتقا داده است. آمارهای رسمی نشان میدهند که تعداد تختهای فعال در بیمارستانها و مراکز جراحی محدود این نهاد از ۹۳۶۴ تخت در سال ۱۴۰۳ به ۹۵۳۰ تخت فعال در سال ۱۴۰۴ افزایش یافته است. این تغییرات ساختاری که رشد ۱.۸ درصدی را در این شاخص نشان میدهد، بستر مناسبی را برای پذیرش بیماران فراهم کرد. این سازمان خدمات بستری خود را از طریق ۸۰ مرکز درمانی شامل ۷۵ بیمارستان تخصصی و ۵ مرکز جراحی محدود به بیمهشدگان ارائه میکند.
جزئیات آماری مراجعات سرپایی و سهم پزشکان عمومی و متخصص
بخش خدمات سرپایی مراکز ملکی تامین اجتماعی در سال ۱۴۰۴ بالاترین حجم بار مراجعه را به خود اختصاص داد. در این بازه زمانی، تعداد ۱۵۲ میلیون و ۵۳۸ هزار و ۱۵۱ مورد مراجعه سرپایی ثبت شد. از این حجم انبوه خدمات، ۶۹ میلیون و ۶۴۳ هزار و ۱ مورد مراجعات مستقیماً به ویزیت پزشکان اختصاص داشت. بررسی سهم پزشکان نشان میدهد که ۷۵ درصد مراجعات مربوط به پزشک عمومی، ۲۰ درصد مربوط به پزشکان متخصص و ۵ درصد نیز به خدمات دندانپزشکی تخصیص یافته است. این آمارها حکایت از تمرکز بالای خدمات در سطح نخست نظام سلامت دارد.
رشد مراجعات تشخیصی و ترکیب بیمهای مراجعان به مراکز ملکی
تقاضا برای خدمات کلینیکی و پاراکلینیکی در مراکز تامین اجتماعی با روند صعودی همراه بوده است. مراجعان در سال ۱۴۰۴ تعداد ۸۲ میلیون و ۸۹۵ هزار و ۱۵۰ مورد خدمت تشخیصی و درمانی دریافت کردند که این شاخص نسبت به سال ۱۴۰۳ با افزایش ۴ درصدی مواجه شد. از نظر ترکیب و سهم بیمهشدگان، ۹۸.۷ درصد از کل مراجعان سرپایی را افراد مشمول بیمه تامین اجتماعی تشکیل میدهند. سهم بیمه سلامت در این مراجعات ۰.۲ درصد و سهم سایر بیمهها به همراه بیماران آزاد رقمی معادل ۱.۲ درصد ثبت شده است.
ارزیابی شاخصهای بستری، میزان جراحیها و آمار زایمان
بخش بستری کارنامه عملیاتی پرکاربردی را در سال ۱۴۰۴ سپری کرد. در این سال، تعداد ۹۰۵ هزار و ۷۰۹ بیمار در بخشهای بستری تحت درمان قرار گرفتند که رشد ۰.۵ درصدی را نسبت به سال قبل نشان میدهد. همچنین تعداد اعمال جراحی با رشد ۳.۲ درصدی و درصد سزارین با افزایش ۱.۴ درصدی مواجه شد، هرچند که درصد اشغال تخت با کاهش ۲ درصدی همراه بود. در این میان، مجموع زایمانهای انجامشده با ثبت ۹۵ هزار و ۸۹۵ مورد، کاهش ۵.۴ درصدی را تجربه کرد. شاخص مرگومیر نیز با افزایش ۰.۱ در هزار، از ۱۰.۸ به ۱۰.۹ در هر ۱۰۰۰ نفر رسید.
***
آمارهای عملکرد درمانی سازمان تامین اجتماعی در سال ۱۴۰۴، پایداری این نهاد را در جایگاه دومین تولیدکننده خدمات سلامت کشور تایید میکند. افزایش ۴ درصدی خدمات تشخیصی و رشد اعمال جراحی، نشاندهنده اعتماد جامعه و افزایش عمق خدمات تخصصی در مراکز ملکی است. از سوی دیگر، کاهش ۵.۴ درصدی زایمانها در بیمارستانهای این سازمان، بازتابی از چالشهای دموگرافیک و کاهش نرخ باروری در کل کشور است. تکیه ۹۸.۷ درصدی مراجعات بر بیمهشدگان اجباری و تبعی، بار سنگین مالی درمان رایگان را بر دوش منابع سازمان برجسته میسازد. مهار شاخص مرگومیر و توسعه تختهای فعال نیز گویای موفقیت نسبی در مدیریت بحرانهای درمانی ارزیابی میشود.
