آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، نسبت به پیامدهای فاجعهبار احتمالی انسداد تنگه هرمز بر اقتصاد جهانی و امنیت غذایی ابراز نگرانی کرد. او تأکید کرد که بسته شدن این آبراه استراتژیک، زنجیرههای تأمین جهانی را فلج کرده و موجب تورم گسترده میشود. طبق تحلیلهای سازمان ملل، این بحران ۴۵ میلیون نفر را در معرض قحطی شدید قرار میدهد. وی پیشبینی کرد که رشد اقتصادی جهان در بهترین حالت به ۳.۱ درصد محدود خواهد شد.
عواقب فاجعهبار انسداد آبراه حیاتی هرمز
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، در بیانیه مهم خود نسبت به وخامت شرایط اقتصادی جهان در پی احتمال انسداد تنگه هرمز هشدار داد. او درگیریهای کنونی در خاورمیانه را عامل اصلی این تهدید جهانی دانست. گوترش به صراحت بیان کرد که انسداد این مسیر استراتژیک، جریانهای تجاری بینالمللی را متوقف کرده و اقتصاد جهانی را به معنای واقعی کلمه خفه میکند. این آبراه نقش کلیدی در حملونقل انرژی و کالاهای اساسی ایفا میکند.
اخلال طولانیمدت در زنجیرههای تأمین جهانی
کارشناسان اقتصادی سازمان ملل معتقدند که بازگشایی احتمالی مسیر در آینده، راهحل فوری برای مشکلات نیست. حتی اگر محدودیتهای تردد از همین امروز پایان یابد، اصلاح و بهبود زنجیرههای تأمین چندین ماه زمان نیاز دارد. این وقفه طولانی به کاهش ملموس تولید ناخالص داخلی کشورها منجر میشود. علاوه بر این، تداوم مشکلات در زنجیره تأمین، قیمت کالاها را در سطوح بالا و غیرقابلتحمل برای مصرفکنندگان نگه میدارد.
تهدید جدی امنیت غذایی و خطر قحطی
دبیرکل سازمان ملل به ابعاد انسانی این بحران اقتصادی نیز توجه ویژهای نشان داد. او تأکید کرد که تداوم تنشها در خاورمیانه امنیت غذایی جهان را با مخاطرات بیسابقهای روبرو میکند. طبق برآوردها، این وضعیت بحرانی میتواند ۴۵ میلیون نفر را به دلیل کمبود شدید کود و کاهش تولید محصولات کشاورزی در معرض قحطی مرگبار قرار دهد. این پیامدها، ضرورت فوری حل دیپلماتیک منازعات منطقه را بیش از پیش نمایان میکند.
کاهش رشد اقتصاد جهانی تحت تأثیر تنشها
چشمانداز رشد اقتصادی جهان در صورت تداوم این وضعیت، تیره و تار به نظر میرسد. گوترش هشدار داد که حتی در خوشبینانهترین سناریوهای اقتصادی، رشد جهانی به حدود ۳.۱ درصد کاهش مییابد. این آمار نشاندهنده آسیبپذیری شدید اقتصاد بینالملل در برابر نوسانات منطقهای است. سرمایهگذاران و نهادهای مالی باید برای شرایط سختتر در بازارهای جهانی آماده باشند تا از فروپاشی احتمالی در بخشهای کلیدی جلوگیری کنند.
***
اظهارات دبیرکل سازمان ملل به وضوح نشان میدهد اقتصاد جهانی تا چه حد به ثبات در آبراه استراتژیک هرمز وابسته است. هرگونه تنش ژئوپلیتیک، بهویژه تنشهای متأثر از عوامل فرامنطقهای، میتواند مستقیماً به یک بحران اقتصادی جهانی تبدیل شود که تورم، اختلال در زنجیره تأمین و بحران امنیت غذایی تنها بخشی از پیامدهای آن است. دادههای ارائه شده مؤید آن است که امنیت این آبراه حیاتی صرفاً یک مسئله فنی نیست، بلکه با ثبات و امنیت کشورهای ساحلی گره خورده است.
اقتصاد جهانی توان تحمل شوک بلندمدت ناشی از اختلال در این شریان اصلی انرژی و تجارت را ندارد. بنابراین، تأمین ثبات پایدار در منطقه یک انتخاب نیست، بلکه یک ضرورت جهانی است و دستیابی به این مهم، نیازمند به رسمیت شناختن واقعیتهای ژئوپلیتیک منطقه و احترام به چارچوبهای امنیتی بومی و درونزا است. در نهایت، ثبات بازارهای بینالمللی و جلوگیری از وقوع فاجعه برای میلیونها انسان، در گرو کاهش تنش و توقف جنگ و تمرکز بر پذیرش حاکمیت ایران بر تنگه هرمز و حقوق بینالمللی ایران است.
