معاون اول رئیسجمهور از تغییر رویکرد برنامهریزی کشور از مدیریت تحریمها به راهبری اقتصاد منطقه خبر داد. دکتر محمدرضا عارف با اشاره به جمعیت 90 میلیونی ایران، بر ضرورت توسعه رفاه و امنیت اقتصادی تاکید کرد. مهار تورم، دستیابی به خودکفایی در تامین کالاهای اساسی و سرمایهگذاری گسترده در شرکتهای دانشبنیان از مهمترین محورهای این استراتژی نوین محسوب میشوند. پیشرفتهای علمی اکنون به عنوان خط مقدم توسعه کلان کشور شناخته میشوند.
تغییر پارادایم برنامهریزی کلان متناسب با قدرت منطقهای
دکتر محمدرضا عارف در نشست مدیران شرکت مادر تخصصی بازرگانی دولتی ایران رویکردهای جدید دولت را تشریح کرد. این جلسه راهبردی به صورت وبینار با حضور مسئولان استانی برگزار شد. معاون اول رئیسجمهور پیروزیهای اخیر در عرصههای بینالمللی را به مردم تبریک گفت. ایشان مقاومت میدانی و پشتیبانی مردمی را عامل اصلی عبور از فشارهای خارجی دانست. جمهوری اسلامی اکنون وارد مرحله نوینی از حکمرانی اقتصادی و سیاسی شده است. دستگاههای اجرایی باید خود را برای مدیریت در این شرایط کاملا جدید آماده کنند.
توسعه رفاه و امنیت برای جمعیت میلیونی کشور
رویکردهای اقتصادی دولت دیگر بر مبنای مدیریت شرایط تحریم تنظیم نمیشوند. سیاستگذاران اکنون برای کشوری قدرتمند در سطح بینالمللی برنامهریزی میکنند. ایران نقش برادر بزرگتر را در منطقه غرب آسیا ایفا خواهد کرد. دولت قصد دارد به توسعه، رفاه و امنیت اقتصادی کل کشورهای همسایه کمک کند. حق حاکمیتی کشور در آبراههای استراتژیک از جمله تنگه هرمز به طور کامل تثبیت شده است. این موفقیتها بستر مناسبی را برای رشد پایدار شاخصهای کلان اقتصادی فراهم میآورد.
مدیریت بازار و مقابله جدی با عوامل گرانی
دولت در دوران تنشهای اخیر توانست زنجیره تامین اقلام مصرفی را حفظ کند. هماهنگی دقیق نهادهای اجرایی مانع از بروز کمبود در بازار شد. اکنون مهمترین دغدغه اقتصادی شهروندان افزایش سطح عمومی قیمتها است. تیم اقتصادی دولت موظف است با عوامل داخلی ایجاد تورم به شدت برخورد کند. مقابله با گرانفروشی سودجویان در دستور کار فوری دستگاههای نظارتی قرار دارد. حفظ قدرت خرید خانوارها اولویت اصلی برنامههای تنظیم بازار محسوب میشود.
تدوین برنامه جامع برای خودکفایی در بخش کشاورزی
تامین امنیت غذایی نیازمند اصلاحات ساختاری در بخش تولید است. دولت راهبرد خودکفایی در تولید محصولات استراتژیک کشاورزی را با جدیت دنبال میکند. وزارتخانههای متولی باید برنامه جامعی را برای اصلاح الگوی کشت تدوین کنند. مراکز پژوهشی وظیفه دارند راهکارهای عملیاتی برای رفع چالشهای این حوزه ارائه دهند. پیوند میان صنعت کشاورزی و نهادهای علمی بازدهی مزارع را به شدت افزایش میدهد. این رویکرد وابستگی کشور به واردات را کاهش خواهد داد.
توسعه اقتصاد دانشبنیان به عنوان خط مقدم پیشرفت
معاون اول رئیسجمهور در نشست صندوق نوآوری و شکوفایی اهمیت فناوری را تشریح کرد. رقابتهای اقتصادی امروز در عرصه علم و تکنولوژی رقم میخورد. برتری تکنولوژیک ضامن موفقیت کشورها در بازارهای بینالمللی است. جمهوری اسلامی ظرفیتهای بومی بسیار بالایی در حوزههای نوین علمی دارد. راهبری حکمرانی آینده مستقیما بر عهده بخش نوآوری قرار دارد. غفلت از سرمایهگذاری در این بخش استراتژیک پیامدهای جبرانناپذیری به همراه دارد.
حمایت هدفمند از نخبگان و شرکتهای فناور
دستیابی به اهداف سند چشمانداز توسعه نیازمند حرکت به سمت مرجعیت علمی است. دانشمندان و متخصصان داخلی سربازان خط مقدم این جبهه اقتصادی هستند. استراتژی کلان دولت بر حمایت همهجانبه از مجموعههای دانشبنیان متمرکز است. نهادهای مسئول باید سازوکارهای شفافی را برای تامین مالی پژوهشگاهها طراحی کنند. تجاریسازی دستاوردهای پژوهشی به خلق ثروت و ایجاد اشتغال پایدار کمک میکند. این حمایتها مسیر تبدیل ایدههای نوآورانه به محصولات صادراتی را هموار میسازد.
نقش استراتژیک زیرساختهای ارتباطی در مرجعیت علمی
دکتر عارف در جریان بازدید از شرکت ملی پست جایگاه فناوری اطلاعات را تبیین کرد. وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات یکی از زیربناییترین ارکان توسعه علمی کشور محسوب میشود. این وزارتخانه دیگر صرفا یک نهاد خدماتی ساده نیست. دستگاههای ارتباطی نقش کاملا راهبردی در توسعه اقتصاد دیجیتال بر عهده دارند. رسیدن به جایگاه برتر جهانی نیازمند زیرساختهای قدرتمند سایبری است. پرسنل شبکه پستی حتی در سختترین شرایط نیز خدماترسانی به مردم را متوقف نکردند. این تلاشهای مستمر سطح رضایتمندی شهروندان را به میزان قابل توجهی ارتقا داده است.
***
تغییر رویکرد سیاستگذاران از مدیریت بحران به سمت توسعهگرایی منطقهای، نویدبخش آغاز فصل نوینی در اقتصاد کلان است. تمرکز همزمان بر مهار تورم داخلی و دستیابی به امنیت غذایی، پایههای استقلال اقتصادی کشور را تقویت میکند. سرمایهگذاری هدفمند در اکوسیستم دانشبنیان و ارتقای زیرساختهای ارتباطی، کلید ورود موفق به بازارهای رقابتی جهانی محسوب میشود. تبدیل شدن به قطب علمی و فناوری منطقه میتواند درآمدهای ارزی پایداری را برای صنایع نوین به همراه داشته باشد. تحقق این چشمانداز متعالی نیازمند هماهنگی کامل نهادهای اجرایی و استفاده بهینه از ظرفیت متخصصان داخلی است.