آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، با هشدار نسبت به خروج درگیریها از کنترل، مستقیماً از ایالات متحده و اسرائیل خواست به جنگ علیه ایران پایان دهند. وی با اشاره به رنج عمیق انسانی، افزایش تلفات غیرنظامیان و تأثیر ویرانگر اقتصادی جهانی، اعلام کرد که ابتکارات متعددی برای صلح و گفتوگو در حال انجام است و از طرفین خواست به مسیر دیپلماسی و حقوق بینالملل بازگردند.
هشدار نسبت به خروج جنگ از کنترل
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، امروز چهارشنبه به وقت محلی، نگرانی عمیق خود را از وضعیت جاری ابراز کرد. وی تصریح کرد: “تنها چند ساعت پس از شروع جنگ در خاورمیانه، من هشدار دادم که این جنگ خطر ایجاد یک واکنش زنجیرهای را دارد که هیچ کس نمیتواند آن را کنترل کند.” گوترش با گذشت بیش از 3 هفته، هشدار داد که این جنگ از کنترل خارج شده و از مرزهایی که رهبران تصور میکردند، فراتر رفته است.
لزوم بازگشت فوری به دیپلماسی
دبیرکل سازمان ملل با بیان اینکه “این وضعیت بیش از حد پیش رفته است”، خواستار عقبنشینی از مسیر تشدید تنشها شد. او تاکید کرد: “اکنون زمان آن فرا رسیده که… بهجای آن، مسیر دیپلماسی را در پیش بگیریم و به رعایت کامل حقوق بینالملل بازگردیم.” گوترش از تماسهای نزدیک خود با مقامات منطقهای و جهانی خبر داد و افزود ژان آرنو را به عنوان فرستاده شخصی خود برای رهبری تلاشهای صلح منصوب کرده است.
پیامدهای ویرانگر انسانی و اقتصادی
آقای گوترش پیام مستقیم خود به آمریکا و اسرائیل را اینگونه بیان کرد: “زمان پایان دادن به جنگ فرا رسیده است، زیرا رنجهای انسانی عمیقتر میشود، تلفات غیرنظامیان افزایش مییابد و تأثیر اقتصادی جهانی به طور فزایندهای ویرانگر است.” او همچنین به وضعیت لبنان اشاره کرد و خواستار توقف حملات متقابل حزبالله و اسرائیل شد تا از تکرار الگوی غزه جلوگیری شود. وی افزود که در سراسر جهان، بازارها دچار آشفتگی شده و این بحران بیشترین آسیب را به اقشار فقیر و آسیبپذیر وارد میکند.
پیشزمینه و آغاز مناقشه
این تحولات در حالی رخ میدهد که تجاوز نظامی مشترک آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه جمهوری اسلامی ایران از روز 9 اسفند 1404 (28 فوریه 2026) آغاز شد. این اقدام در شرایطی صورت گرفت که مذاکرات غیرمستقیم میان ایران و آمریکا با میانجیگری برخی کشورها در جریان بود. در پی این تجاوز، جمهوری اسلامی ایران پاسخی قاطع و هدفمند ارائه داد و مواضع نظامی و امنیتی رژیم صهیونیستی و پایگاههای آمریکایی در منطقه را هدف حملات دقیق قرار داد.
***
هشدار دبیرکل سازمان ملل متحد، زنگ خطری جدی برای اقتصاد جهانی است. اشاره مستقیم او به “شوک اقتصادی جهانی عمیقتر” و “آشفتگی بازارها” نشاندهنده تاثیر مستقیم منازعه بر شریانهای حیاتی تجارت و انرژی بینالمللی است. تداوم جنگ میتواند به اختلال در زنجیرههای تامین، افزایش سرسامآور قیمت حاملهای انرژی و کالاهای اساسی منجر شود. این وضعیت، ریسک سرمایهگذاری را در سطح جهانی بالا برده و میتواند اقتصادهای نوظهور و کشورهای آسیبپذیر را با بحرانهای تورمی و کمبود منابع مواجه سازد. فراخوان گوترش برای بازگشت به دیپلماسی، در واقع تلاشی برای جلوگیری از یک رکود اقتصادی گسترده و حفاظت از ثبات مالی جهانی است.