شرکت ذوب آهن اصفهان با اجرای موفقیتآمیز پروژه تعویض تجهیزات آسپیراسیون کوره بلند شماره 1، گامی بلند در راستای کاهش آلایندگی برداشت. این پروژه با سرمایهگذاری ریالی حدود 7 میلیارد تومان و مشارکت جهاد دانشگاهی علم و صنعت به سرانجام رسید. متخصصان داخلی با جایگزینی تکنولوژی معیوب خارجی، سیستم جذب غبار را پس از یک دهه چالش فنی احیا کردند. اجرای عملیات نصب در ارتفاع 35 متری توسط پرسنل شرکت، صرفهجویی ارزی و ریالی قابلتوجهی به همراه داشت.
پایان یک دهه چالش فنی با تکیه بر دانش ایرانی
پروژه نوسازی سیستم غبارگیر کوره بلند شماره 1 ذوب آهن اصفهان، داستانی از غلبه بر مشکلات فنی و تحریمی است. مهدی زارعان، معاون تجهیزات برق کورهبلند، تاریخچه این چالش را تشریح کرد. سیستم الکتروفیلتر آسپیراسیون این واحد در سال 1391 راهاندازی شد اما به دلیل نقص در طراحی اولیه و انتخاب تجهیزات نامناسب، تنها چند ماه دوام آورد. ترانسهای سوئیچینگ اصلی که ساخت شرکت KRAFT بودند، بارها تعمیر شدند اما هزینههای سنگین تأمین قطعات و عدم پاسخگویی نمایندگی خارجی، عملاً آنها را از مدار خارج کرد. درخواستهای مکرر برای جایگزینی این تجهیزات از سال 1393 آغاز شد، اما توقف فعالیت کوره بلند در بازه زمانی 1394 تا 1399 مانع از پیشرفت کار شد. با راهاندازی مجدد کوره در سال 1399، دغدغههای زیستمحیطی و مشاهده غبار خروجی از دودکش، مدیران را بر آن داشت تا راهکاری اساسی برای این معضل بیابند.
انعقاد قرارداد 7 میلیارد تومانی با جهاد دانشگاهی
مدیریت بخش کوره بلند در سال 1403 رویکردی جدید برای رفع نواقص قدیمی اتخاذ کرد. پس از تکمیل طراحیها و اسناد فنی در سال 1402، مناقصه خرید ترانسهای جدید برگزار شد. شرکت جهاد دانشگاهی علم و صنعت با ارائه پیشنهاد فنی و مالی مناسب، برنده این مناقصه شد. این نهاد علمی با قراردادی به ارزش تقریبی 7 میلیارد تومان، مسئولیت ساخت 3 دستگاه ترانسفورماتور و تابلوهای کنترلی پیشرفته را بر عهده گرفت. رضا صالحنیا، مهندس ارشد تعمیرگاه برق، تأکید کرد که تجهیزات قبلی ماهیت آزمایشی داشتند و برای فرآیند سنگین کوره بلند مناسب نبودند. بررسیهای دقیق فنی نشان داد که تنها راه حل پایدار، تعویض کامل و استفاده از تکنولوژی بومیسازی شده است که با شرایط عملیاتی کارخانه سازگاری داشته باشد.
اجرای عملیات پیچیده نصب در ارتفاع 35 متری
یکی از ویژگیهای بارز این پروژه، اجرای کامل عملیات نصب توسط نیروی انسانی داخلی ذوب آهن بود که منجر به حذف هزینههای پیمانکاری شد. حسین بیدکانی بختیاروند، برقکار ارشد پروژه، جزئیات اجرایی را توضیح داد. تیم فنی ابتدا استراکچر زیر ترانسها را تقویت کرد و استندهای جدیدی برای تجهیزات طراحی نمود. عملیات دمونتاژ ترانسهای سنگین قدیمی و نصب سیستمهای جدید در ارتفاع 35 متری با دقت بالا انجام شد. سجاد وکیلی، تکنسین برق، نیز به حجم بالای کابلکشی اشاره کرد. تیم اجرایی حدود 500 متر کابل فرمان و 500 متر کابل قدرت را با رعایت کامل اصول ایمنی سینیگذاری و نصب کرد. مهدی اکبری، فورمن تجهیزات برق، تأیید کرد که پس از برقراری اتصالات میان تابلوهای جدید، PLC و MCC، تستهای نهایی با موفقیت انجام شد.
تحقق استانداردهای زیستمحیطی و حذف آلایندهها
هدف نهایی این پروژه، ارتقای شاخصهای زیستمحیطی کارخانه بود. قاسم صادقی، کاردان ایمنی فنی، اعلام کرد که با بهرهبرداری از این سیستم، جذب غبار به حداکثر میزان ممکن رسیده است. این اقدام مانع از پراکندگی ذرات معلق در محیط زیست میشود و شرایط کاری ایمنتری را فراهم میکند. در تاریخ 28 دی 1404، تجهیزات جدید با حضور کارشناسان سازنده وارد مدار شد و دوره گارانتی آنها آغاز گردید. معاون تجهیزات برق کوره بلند از همکاری واحدهای مختلف از جمله تدارکات، تولید برق و ماشینآلات قدردانی کرد. وی تأکید کرد که خروجی این پروژه مستقیماً منجر به حذف عدم انطباقهای زیستمحیطی شده و چهره صنعتی ذوب آهن را به عنوان یک صنعت سبز و مسئولیتپذیر تقویت کرده است.
***
اقدام اخیر ذوب آهن اصفهان فراتر از یک تعمیرات معمولی است و نشاندهنده تغییر استراتژی در مدیریت داراییهای فیزیکی این شرکت است. جایگزینی تجهیزات معیوب اروپایی با نمونههای ساخت داخل (جهاد دانشگاهی)، ریسک وابستگی ارزی و تأمین قطعات یدکی را در آینده حذف میکند. از منظر اقتصادی، جلوگیری از توقفات احتمالی کوره بلند به دلیل مسائل زیستمحیطی و جریمههای مرتبط، بازگشت سرمایه این پروژه 7 میلیارد تومانی را تسریع میکند. این پروژه الگویی موفق از “تابآوری صنعتی” در برابر تحریمها و “مسئولیت اجتماعی شرکتی” در حوزه محیط زیست محسوب میشود.