بررسی عملکرد هفتگی بورس کالای ایران منتهی به ۱۷ بهمنماه، نشاندهنده ثبت رکورد معاملاتی به ارزش بالغ بر ۷۷.۷ هزار میلیارد تومان در بازار فیزیکی است. در این بازه زمانی، شرکت فولاد مبارکه اصفهان با فاصله معنادار نسبت به رقبا در صدر جدول فروش ایستاد و ملی صنایع مس ایران جایگاه دوم را تثبیت کرد. دادهها حاکی از آن است که ۱۰ شرکت برتر به تنهایی بیش از نیمی از ارزش کل معاملات بازار را به خود اختصاص دادهاند.
گردش مالی سنگین در تالار نقرهای با پیشتازی غولهای صنعتی
به گزارش پایگاه خبری، آمارهای رسمی منتشر شده از رینگ فیزیکی بورس کالای ایران در هفتهای که گذشت (منتهی به ۱۷ بهمن ۱۴۰۴)، حکایت از دادوستد حجم عظیمی از کالاها دارد. در این مدت، معاملهگران موفق شدند حدود ۲ میلیون و ۹۰۵ هزار تن انواع محصول را خریداری کنند که ارزش ریالی آن به رقم قابل توجه ۷۷ هزار و ۷۰۰ میلیارد تومان رسید. نکته حائز اهمیت در این گزارش، تمرکز نقدینگی در نمادهای شاخص است؛ بهطوریکه ۱۰ شرکت برتر لیست، مجموعاً فروشی معادل ۴۰ هزار و ۸۰۰ میلیارد تومان را ثبت کردند که نشاندهنده سهم بازار بالای این بنگاههای تولیدی است.
پیشتازی بلامنازع فولاد مبارکه و ملی مس در جدول ارزش
در صدر جدول برترینها، شرکت فولاد مبارکه اصفهان همچنان بیرقیب میتازد؛ این غول فولادی با عرضه و معامله ۲۷۳ هزار و ۲۶۰ تن انواع ورقهای فولادی، ارزشی بالغ بر ۱۷ هزار و ۲۵۷ میلیارد تومان را برای سهامداران خود محقق کرد و در رتبه نخست ایستاد. در جایگاه دوم، شرکت ملی صنایع مس ایران قرار دارد که با وجود تناژ پایینتر (۵ هزار و ۲۵۲ تن)، به دلیل ارزش ذاتی بالای محصولاتی نظیر مس کاتد، سولفور مولیبدن و کنسانتره فلزات گرانبها، فروشی معادل ۹ هزار و ۴۵۰ میلیارد تومان را به ثبت رساند. رتبه سوم نیز به شرکت معدنی و صنعتی چادرملو رسید که با فروش ۲۲۰ هزار تن محصول زنجیره فولاد (کنسانتره، گندله و شمش بلوم)، درآمدی معادل ۲ هزار و ۴۳۹ میلیارد تومان کسب کرد.
رقابت تنگاتنگ در صنایع پاییندستی و پالایشی
در میانههای جدول، شرکت ورق خودروی چهارمحال و بختیاری با تمرکز بر ورق گالوانیزه و فروش ۲۷ هزار و ۵۵۰ تن محصول، ارزشی برابر با ۲ هزار و ۲۳۰ میلیارد تومان ایجاد کرد و چهارم شد. پس از آن، رقابت سنگین پالایشگاهها آغاز میشود؛ پالایش نفت بندرعباس با معامله ۵۵ هزار تن وکیوم باتوم و لوبکات سنگین به ارزش ۱ هزار و ۹۲۱ میلیارد تومان در پله پنجم ایستاد. پالایش نفت اصفهان نیز با تناژ مشابه (۵۵ هزار و ۱۰۰ تن) و فروش محصولاتی چون گوگرد گرانوله، رقم ۱ هزار و ۷۳۱ میلیارد تومان را ثبت کرد و ششم شد. پالایش نفت تهران (تندگویان) نیز با اختلافی اندک و فروش ۵۳ هزار و ۵۰۰ تن محصول، ارزش معاملاتی ۱ هزار و ۷۰۷ میلیارد تومان را رقم زد.
سهم پتروشیمیها و سایر صنایع فلزی در بازار
در انتهای لیست برترینها، صنایع تولیدی دنیای مس کاشان با فروش ۸۲۵ تن محصولات مسی (مفتول و سیم) به ارزش ۱ هزار و ۴۴۸ میلیارد تومان هشتم شد. پتروشیمی تندگویان به عنوان نماینده پتروشیمیها با فروش ۱۰ هزار و ۵۴ تن انواع گریدهای بطری و نساجی (پلیاتیلن ترفتالات)، فروشی معادل ۱ هزار و ۳۸۶ میلیارد تومان داشت و نهم شد. نهایتاً مجتمع فولاد خراسان با عرضه ۲۶ هزار تن میلگرد و شمش بلوم و کسب درآمد ۱ هزار و ۲۴۲ میلیارد تومان، پرونده ۱۰ شرکت برتر هفته را بست.
***
تمرکز بیش از ۵۲ درصد ارزش معاملات در اختیار ۱۰ شرکت اول، نشاندهنده ساختار «الیگوپولی» (انحصار چندجانبه) در بازار کالاهای پایه ایران است که در آن، قیمتگذاری و عرضه تحت تأثیر بازیگران بزرگ قرار دارد. حجم بالای معاملات ورق فولادی و مس نشانگر تحرک در صنایع پاییندستی نظیر خودروسازی و ساختمان است که میتواند سیگنالی برای رشد تولید صنعتی باشد. همچنین، حضور سه پالایشگاه بزرگ در لیست برترینها با فروش وکیوم باتوم و لوبکات، از تقاضای پایدار برای مواد اولیه قیر (پروژههای عمرانی) و روغن موتور حکایت دارد که جریان نقدینگی پایداری را برای این صنعت تضمین میکند.