بانک صادرات ایران (وبصادر) در گزارش عملکرد ۹ ماهه منتهی به آذر ۱۴۰۴، رکوردهای مالی قابل توجهی را به ثبت رساند. خالص درآمد عملیاتی این بانک با ثبت رشد خیرهکننده ۱۳۹ درصدی به رقم ۲۷۹ هزار میلیارد ریال رسید. همچنین تراز عملیاتی بانک با بهبود ۸ واحد درصدی نسبت به سال گذشته، در سطح ۲۸ درصد قرار گرفت که نشاندهنده پیشی گرفتن سرعت رشد درآمدها از هزینهها است.
تغییر فاز «وبصادر» به سوی سودآوری پایدار
صورتهای مالی منتشر شده در سامانه کدال، حکایت از پوستاندازی ساختاری در عملکرد مالی بانک صادرات ایران دارد. این بانک در پایان ۹ ماهه نخست سال ۱۴۰۴ موفق شد با عبور از چالشهای هزینهای رایج در سیستم بانکی، موتور درآمدزایی خود را با قدرت بیشتری به حرکت درآورد. مجموع درآمدهای عملیاتی این بانک بزرگ بورسی به رقم ۱۲۷۲ هزار میلیارد ریال رسیده است. این عدد در مقایسه با درآمد ۷۱۶ هزار میلیارد ریالی در مدت مشابه سال ۱۴۰۳، نشانگر رشدی معادل ۷۸ درصد است که فراتر از نرخهای تورم عمومی ارزیابی میشود.
تداوم درآمدزایی از محل تسهیلات اعطایی
هسته اصلی کسبوکارهای بانک صادرات همچنان بر مدار تسهیلاتدهی میچرخد. آمارهای تفکیکی نشان میدهد که درآمد حاصل از تسهیلات اعطایی با رشدی ۶۰ درصدی، از رقم ۵۸۹ هزار میلیارد ریال در سال گذشته به بیش از ۹۴۲ هزار میلیارد ریال در پایان آذر ۱۴۰۴ افزایش یافته است. این جهش درآمدی، سیگنالی مثبت از بهبود نرخ بازدهی داراییهای اعتباری و مدیریت بهینه منابع و مصارف در این بانک محسوب میشود که توانسته است جریان نقدینگی ورودی را تقویت کند.
چرخش استراتژیک به سمت درآمدهای غیرتسهیلاتی
یکی از نقاط قوت کارنامه مالی وبصادر در سال جاری، کاهش وابستگی صرف به سود تسهیلات و فعالسازی سایر ظرفیتهای درآمدی است. درآمد حاصل از اوراق بدهی در این بانک با یک جهش معنادار ۲۹۱ درصدی به رقم ۷۰ هزار میلیارد ریال دست یافته است. همزمان، درآمد حاصل از سرمایهگذاریها نیز با رشد ۱۹۵ درصدی، عدد ۹۴ هزار میلیارد ریال را ثبت کرده است. این آمارها نشان میدهد تیم مدیریتی بانک با تنوعبخشی به پرتفوی داراییها، ریسک تمرکز را کاهش داده و از ابزارهای نوین مالی برای خلق ثروت بهره برده است.
پایداری جریان درآمدهای کارمزدی
بخش خدمات و کارمزدها نیز به عنوان درآمدهای غیرمشاع و پایدار، روندی صعودی را طی کرده است. درآمدهای کارمزدی بانک صادرات با رشد ۲۶ درصدی به سطح ۹۷ هزار میلیارد ریال رسیده است. نکته حائز اهمیت این است که خالص درآمد کارمزد (پس از کسر هزینههای مرتبط) نیز با همین نرخ رشد کرده و به عدد ۸۶ هزار میلیارد ریال رسیده است. این تراز مثبت در بخش خدمات، نشاندهنده کارایی عملیاتی بانک در ارائه خدمات الکترونیک و بانکی به مشتریان است.
مدیریت شکاف درآمد و هزینه در شرایط تورمی
در سمت هزینهها، بانک صادرات با چالش افزایش بهای تمامشده پول مواجه بوده است. کل هزینههای عملیاتی با رشد ۶۶ درصدی به ۹۹۳ هزار میلیارد ریال رسیده که بخش عمده آن (۹۲۱ هزار میلیارد ریال) مربوط به سود پرداختی به سپردههاست که رشدی ۷۱ درصدی داشته است. با این حال، هنر مدیریت مالی بانک در اینجا نمایان میشود که سرعت رشد درآمدها (۷۸ درصد) از سرعت رشد هزینهها (۶۶ درصد) پیشی گرفته است؛ دستاوردی که منجر به ایجاد حاشیه سود امن برای بانک شده است.
ثبت رکورد ۱۳۹ درصدی در خالص درآمد عملیاتی
نتیجه نهایی تقابل درآمدها و هزینهها، در سرفصل «خالص درآمد عملیاتی» خودنمایی میکند. این شاخص کلیدی از رقم ۱۱۷ هزار میلیارد ریال در سال ۱۴۰۳ به بیش از ۲۷۹ هزار میلیارد ریال در سال ۱۴۰۴ جهش کرده است. ثبت رشد ۱۳۹ درصدی در این شاخص، گواهی بر ارتقای کیفیت درآمدهای بانک و خروج موفقیتآمیز از فشارهای نقدینگی است که میتواند چشمانداز روشنی را برای سهامداران ترسیم کند.
ارتقای ۸ پلهای تراز عملیاتی بانک
شاخص تراز عملیاتی که معیاری برای سنجش بهرهوری بانک است، رشدی ملموس را تجربه کرده است. این نسبت از ۲۰ درصد در سال گذشته به ۲۸ درصد در سال جاری ارتقا یافته است. بهبود ۸ واحد درصدی (که معادل رشد ۴۴ درصدی در خود شاخص است) نشان میدهد که بانک صادرات ایران به ازای هر ریال هزینه، درآمد بیشتری نسبت به گذشته کسب میکند و ساختار مالی آن به سمت تعادل و استحکام بیشتر حرکت کرده است.
***
گزارش ۹ ماهه بانک صادرات، نمادی از «اصلاح ساختار درآمدی» در نظام بانکی است. رشد همزمان درآمدهای سرمایهگذاری (۱۹۵ درصد) و اوراق بدهی (۲۹۱ درصد) نشان میدهد که بانکها برای فرار از ریسک نکول تسهیلات و انجماد داراییها، به سمت بازارهای مالی موازی حرکت کردهاند. پیشی گرفتن ۱۲ درصدی نرخ رشد درآمد نسبت به هزینه، حاشیه سود عملیاتی را احیا کرده است. این روند اگر در سه ماهه پایانی سال ۱۴۰۴ ادامه یابد، میتوان انتظار تقسیم سود مناسبتری را در مجمع سالیانه وبصادر داشت.