مسعود شکوهی، رئیس هیئت مدیره مؤسسه صندوق ذخیره فرهنگیان، از پایان نگارش و نهایی شدن آییننامه اجرایی انتخابات نمایندگان فرهنگیان در هیئت امنای این صندوق خبر داد. بر اساس این سند جامع که حاصل 3 ماه کار کارشناسی است، 9 نفر (6 عضو اصلی و 3 علیالبدل) با رأی مستقیم و مخفی فرهنگیان برای یک دوره 4 ساله انتخاب میشوند. این فرآیند سه مرحلهای (منطقهای، استانی و کشوری) با هدف افزایش شفافیت و نظارتپذیری طراحی شده و بهزودی توسط وزیر آموزش و پرورش ابلاغ خواهد شد.
تدوین سند راهبردی برای مشارکت مستقیم فرهنگیان
پس از ماهها انتظار و رایزنیهای کارشناسی، پیشنویس نهایی آییننامه اجرایی انتخابات نمایندگان فرهنگیان در هیئت امنای صندوق ذخیره آماده ابلاغ شد. این سند که نتیجه فعالیت مستمر و تخصصی یک کارگروه ویژه طی 3 ماه اخیر است، پاسخی به مطالبات دیرینه جامعه فرهنگیان برای ایفای نقش مستقیم در مدیریت داراییهای خود محسوب میشود. رئیس هیئت مدیره مؤسسه با اعلام این خبر، بر عزم جدی مدیریت صندوق برای استقرار ساختار نظارتی دموکراتیک و کارآمد تأکید کرد. این آییننامه پس از توشیح و ابلاغ وزیر آموزش و پرورش، به عنوان مبنای قانونی برگزاری انتخابات در سراسر کشور اجرایی خواهد شد.
شفافیت و نظارت؛ محورهای کلیدی آییننامه جدید
روح حاکم بر این سند 50 مادهای (به همراه 40 تبصره)، ایجاد شفافیت حداکثری و تقویت بازوهای نظارتی اعضا بر عملکرد صندوق است. تدوینکنندگان این آییننامه تلاش کردهاند با استناد به تبصره 1 بند 3 ماده 10 اساسنامه مؤسسه، چارچوبی قانونی و محکم برای پاسخگویی به انتظارات جامعه ذینفعان فراهم کنند. هدف اصلی این است که فرآیندهای تصمیمگیری در صندوق ذخیره فرهنگیان، بیش از پیش تحت رصد نمایندگان واقعی معلمان قرار گیرد تا اعتماد عمومی به این بنگاه اقتصادی بزرگ ترمیم و تقویت شود.
ساختار انتخاباتی؛ ترکیبی از آرای الکترونیکی و حضوری
بر اساس سازوکار طراحی شده، فرآیند انتخابات در سه سطح متوالی برگزار میشود تا غربالگری دقیقی برای انتخاب شایستهترین افراد صورت گیرد. مراحل اول (شهرستانی/منطقهای) و دوم (استانی) به صورت تمام الکترونیکی برگزار خواهد شد تا مشارکت حداکثری تضمین شود، اما مرحله نهایی (کشوری) برای انتخاب اعضای اصلی هیئت امنا به صورت حضوری انجام میپذیرد. در نهایت، 9 نفر شامل 6 عضو اصلی و 3 عضو علیالبدل به ترکیب هیئت امنا راه خواهند یافت. نکته قابل توجه، تأکید بر مخفی بودن آراء و نظارت مستقیم بر تمام مراحل رأیگیری است.
فیلترهای صلاحیت و استانداردهای حرفهای داوطلبان
آییننامه جدید شرایط مشخص و سختگیرانهای را برای داوطلبان نمایندگی تعیین کرده است تا از ورود افراد فاقد صلاحیت به این جایگاه حساس جلوگیری شود. دارا بودن حداقل مدرک تحصیلی کارشناسی، سابقه عضویت فعال در صندوق، سلامت کامل جسمی و روانی و عدم سوءپیشینه کیفری از جمله پیششرطهای اصلی ثبتنام است. علاوه بر این، هیئتهای نظارت مرکزی و استانی وظیفه دارند تا با بررسی دقیق سوابق، صلاحیت حرفهای نامزدها را احراز کنند تا افرادی با توانایی تحلیل مسائل اقتصادی و مدیریتی به پارلمان فرهنگیان راه یابند.
نقش معتمدان در تضمین سلامت انتخابات
برای اطمینان از سلامت و بیطرفی انتخابات، ساختاری متشکل از معتمدان فرهنگی در ستادهای اجرایی و هیئتهای نظارت پیشبینی شده است. انتخاب این معتمدان با همکاری ادارات کل آموزش و پرورش استانها و بر مبنای شاخصهایی نظیر حسن شهرت، سوابق درخشان و تجربه اجرایی در برگزاری انتخابات انجام میشود. پس از پایان فرآیند رأیگیری و تأیید نهایی، اعتبارنامه منتخبان توسط روسای ستاد اجرایی وزارت و هیئت مرکزی نظارت صادر شده و دوره مأموریت 4 ساله آنها رسماً آغاز میگردد.
***
ورود نمایندگان منتخب فرهنگیان به هیئت امنای صندوق ذخیره، گامی استراتژیک در جهت اصلاح ساختار حاکمیت شرکتی این هلدینگ بزرگ اقتصادی است. حضور ناظران منتخب سهامداران (فرهنگیان) میتواند ریسک تصمیمات غیرشفاف را کاهش داده و تطابق استراتژیهای سرمایهگذاری با منافع اعضا را تضمین کند. از منظر اقتصاد سیاسی، این اقدام باعث افزایش “سرمایه اجتماعی” صندوق شده و میتواند تمایل فرهنگیان به افزایش سرمایهگذاری و مشارکت در طرحهای اقتصادی مؤسسه را به طرز چشمگیری بهبود بخشد.