مدیرعامل شرکت راهآهن در نشستی با نماینده معاونت علمی ریاست جمهوری، بر تعمیق همکاریهای فناورانه برای دستیابی به خودکفایی در صنعت ریلی تأکید کرد. این توافق راهبردی شامل حمایت از ساخت بار اول اقلام کلیدی، برنامهریزی برای ایجاد یک مرکز نوآوری تخصصی ریلی و تأسیس صندوق پژوهش و فناوری حملونقل است. هدف نهایی این همکاری، ایجاد بازاری مطمئن برای شرکتهای دانشبنیان و تبدیل فناوری به نیروی محرکه اصلی در شبکه ریلی کشور است.
فصل جدید همکاری صنعت ریلی و زیستبوم دانشبنیان
در یک نشست کلیدی که روز شنبه 9 خردادماه برگزار شد، دکتر ذاکری، مدیرعامل راهآهن جمهوری اسلامی ایران و حسین شکری، دبیر ستاد توسعه اقتصاد دانشبنیان، نقشه راه آینده صنعت ریلی کشور را ترسیم کردند. این جلسه با هدف بررسی دستاوردهای همکاریهای پیشین و برنامهریزی برای اقدامات آتی تشکیل شد. هر دو طرف بر ضرورت تبدیل شدن فناوری به محور اصلی توسعه در صنعت حملونقل ریلی توافق کردند. حمایت کامل از تولید داخلی و ایجاد یک زیستبوم نوآوری پایدار به عنوان دو هدف اصلی این مشارکت استراتژیک تعریف گردید.
مروری بر 10 ماه تلاش مشترک فناورانه
بر اساس گزارش عملکرد ارائه شده، طی 10 ماه گذشته، 6 نشست تخصصی میان راهآهن و معاونت علمی برگزار شده که به نتایج ملموسی منجر شده است. از جمله این اقدامات میتوان به بازدیدهای هدفمند از نمایشگاه خودکفایی راهآهن برای شناسایی ظرفیتهای مغفول داخلی اشاره کرد. همچنین، پیگیری مستمر توافقنامه حمایت از پروژه ملی موتور دیزل، نشان از عزم جدی برای به ثمر رساندن پروژههای کلان دارد. در کنار این موارد، برنامهریزی برای ایجاد یک مرکز نوآوری ریلی، به عنوان هسته اصلی تبدیل دانش به محصول، در اولویت قرار گرفته است.
تولید داخلی اقلام راهبردی؛ اولویت اول
یکی از برجستهترین توافقات این نشست، تمرکز بر حمایت قاطع از برنامه “ساخت بار اول” اقلام استراتژیک ریلی بود. این طرح به شرکتهایی که دانش فنی تولید قطعات و سیستمهای پیچیده را برای نخستین بار در کشور بومیسازی میکنند، پشتیبانیهای ویژه ارائه میدهد. دکتر ذاکری در این زمینه تصریح کرد: «توسعه فناوری دیگر یک انتخاب نیست، بلکه باید به موتور محرک تمام فعالیتهای راهآهن تبدیل شود.» وی استراتژی اصلی این شرکت را بهرهگیری حداکثری از توان داخلی دانست و بر آمادگی راهآهن برای حمایتهای مادی و معنوی از طرحهای مشترک فناورانه صحه گذاشت.
خلق بازار؛ تضمینی برای رشد شرکتهای دانشبنیان
حسین شکری، با تکیه بر تجارب گذشته، بر یک اصل حیاتی در اقتصاد دانشبنیان تأکید کرد: خلق و تضمین بازار. او خاطرنشان کرد که بزرگترین چالش شرکتهای نوآور، یافتن مشتری اولیه برای محصولاتشان است. تعهد مجموعههای بزرگی مانند راهآهن به خرید تضمینی محصولات و خدمات فناورانه داخلی، قدرتمندترین انگیزه برای نوآوران است. این سیاست به طور مستقیم ریسک تجاریسازی را کاهش میدهد و چرخه اقتصادی از ایده تا بازار را برای شرکتهای دانشبنیان تکمیل و پایدار میسازد.
تأسیس صندوق پژوهش برای تأمین مالی نوآوریها
در این جلسه که معاونان و مدیران ارشد هر دو مجموعه حضور داشتند، بر لزوم ایجاد یک زیرساخت مالی قدرتمند تأکید شد. حاضران، تأسیس “صندوق پژوهش و فناوری حملونقل پیشرفته” را یک ضرورت انکارناپذیر برای حمایت پایدار از نوآوری دانستند. این صندوق وظیفه تأمین مالی طرحهای پژوهشی کاربردی و حمایت از شرکتهای دانشبنیان فعال در صنعت ریلی را بر عهده خواهد داشت. شکلگیری این نهاد مالی، روند حمایتها را نهادینه کرده و به عنوان یک گام اساسی در مسیر خودکفایی و ارتقای توانمندیهای داخلی در شبکه ریلی کشور عمل خواهد کرد.
***
این توافق، یک سرمایهگذاری هوشمندانه بر روی آینده صنعت ریلی ایران است. این همکاری با تمرکز همزمان بر سه ضلع کلیدی «تولید (ساخت بار اول)»، «نوآوری (مرکز نوآوری)» و «تأمین مالی (صندوق پژوهش)»، یک اکوسیستم کامل برای رشد فناوری ایجاد میکند. مهمترین پیام این نشست، تغییر رویکرد از یک خریدار صرف به یک شریک استراتژیک برای شرکتهای دانشبنیان است. این مدل، با کاهش ریسک برای بخش خصوصی و تضمین بازگشت سرمایه، میتواند به جهش در بومیسازی فناوریهای پیچیده ریلی منجر شود. موفقیت این برنامه نه تنها وابستگی ارزی را کاهش میدهد، بلکه با افزایش بهرهوری و ایمنی، کیفیت خدمات در شبکه حملونقل ریلی کشور را به شکل معناداری ارتقا خواهد داد.
